Hoe warm de Gentse binnenstad wordt
VITO en UGent maten in opdracht van de Stad Gent in de zomer van 2012 de temperaturen in de stad. De cijfers zijn niet recent, maar tonen hoe sterk het hitte-eilandeffect speelt.
Bron: Stad Gent, samenvatting Hittestudie Gent (VITO en UGent, meetcampagne zomer 2012).
Waar en wanneer het het warmst is
De Hittestudie noemt als warmste plekken de binnenstad, Ledeberg, de stationsbuurt, de buurt rond het Strop, de Brugse Poort, Dampoort en delen van Sint-Amandsberg. Het effect is het sterkst rond middernacht, bij heldere hemel en weinig wind. Het is dus vooral 's nachts dat de stad trager afkoelt dan de omgeving.
Voor een airco betekent dat: de slaapkamer is vaak de ruimte waar het verschil het meest voelbaar is, en net 's nachts telt het geluid van een buitenunit het zwaarst bij de buren. Dat maakt de keuze van toestel en plaats in de stad extra belangrijk. Klimaatverandering maakt het effect volgens de studie nog sterker, met een intensiteit die 0,4 tot 0,8 °C toeneemt.
Eerst de warmte buiten houden
In haar tips voor warme dagen zet de Stad Gent een airco achteraan, als laatste oplossing. Daarvoor komen maatregelen die de warmte buiten houden.
| Maatregel | Effect volgens de Stad Gent |
|---|---|
| Zonnewering aan de buitenkant | Houdt tot 80% van de warmte buiten; zonnewering binnen slechts 10% |
| Nachtventilatie | Binnentemperatuur 4 graden lager |
| Gevelgroen | 3 °C koeler |
| Een boom | Gevoelstemperatuur eronder tot 5 °C lager |
| Groendak | Tot 2 °C koeler; een basisgroendak kost vanaf € 40 per m² |
Bron: Stad Gent, Huis+, 'Zomerse temperaturen: zo hou je je huis koel'. Volgens dezelfde pagina kunnen ook mechanische ventilatie van het type C of D en een (geothermische) warmtepomp koelen.
Als je toch koelt: op het juiste moment
Huis+ waarschuwt dat een airco veel energie verbruikt, en raadt aan te koelen op de juiste momenten. Bij een mobiele airco moet de warme lucht goed naar buiten, anders komt ze weer binnen. De Vlaamse overheid schrijft dat actief koelen, waarbij de compressor elektriciteit gebruikt, het best samengaat met stroom van zonnepanelen.
Denk ook aan je nettarief. Sinds 2023 rekent Fluvius een deel van de netkosten aan volgens de hoogste kwartierpiek die je elke maand haalt, en de netbeheerder raadt aan je verbruik te spreiden. Wie de airco laat aanslaan terwijl ook de oven of de droogkast draait, stapelt die piek op.
Een airco is een lucht-luchtwarmtepomp
De leidraad van het Departement Omgeving zegt het duidelijk: in de meeste nieuwe toestellen is er geen verschil meer tussen een airco en een warmtepomp. Ze kunnen zowel verwarmen als koelen, en het gaat dan in principe om een lucht-luchtwarmtepomp die ook omgekeerd kan werken. Een warmtepomp haalt volgens de Vlaamse overheid 60 tot 80% van de nodige energie uit de omgeving.
Een lucht-luchtwarmtepomp heeft geen technische ruimte, vloerverwarming of radiatoren nodig, en blaast warme lucht met een ventilator de kamer in. Ze kan geen sanitair warm water maken; daarvoor is een aparte warmtepompboiler nodig. En ze is minder efficiënt dan een bodemwarmtepomp.
Wat Huis+ over verwarmen met lucht-lucht zegt
| Punt | Volgens Huis+ |
|---|---|
| Gebruik | Vooral om aparte ruimtes te verwarmen; meestal is er een binnenunit nodig in elke ruimte |
| Rendement | Minder efficiënt dan bodem-water- en lucht-waterwarmtepompen, zeker bij lagere buitentemperaturen |
| Koude dagen | Verwarmt ook bij heel koude buitentemperaturen, tot −20 °C, maar moet dan harder werken |
| Woning | Minstens voldoende dakisolatie en isolerende ramen |
| Monobloc zonder buitenunit | Beter rendement, maar groter en duurder |
| Levensduur | Gemiddeld 15 à 20 jaar |
Bron: Stad Gent, Huis+, 'Een warmtepomp, iets voor mij?', geraadpleegd op 17 september 2026.
Enkele kamers of het hele huis?
Zowel de Vlaamse overheid als Huis+ schrijven dat een lucht-luchtwarmtepomp enkel goedkoper is wanneer je er maar een paar ruimtes mee verwarmt. Test-Aankoop rekent voor wie nu met elektrische radiatoren verwarmt: gebruik je in de plaats een airco, dan daalt je rekening met een derde.
Huis+ geeft een voorbeeld van een Gents koppel dat geen centrale verwarming plaatste, maar koos voor een lucht-luchtwarmtepomp in combinatie met zonnepanelen. Dat soort situatie, zonder andere centrale verwarming en zonder fossiele brandstof, is ook de situatie waarin een toestel dat blijft koelen nog een premie kan krijgen. Meer daarover bij advies en premies.
Wat koelen en verwarmen kost
Een airco voor één of enkele kamers kost iets anders dan een lucht-luchtwarmtepomp als hoofdverwarming. Twee prijsgidsen en de Vlaamse overheid geven een grootteorde.
| Wat | Richtprijs | Bron en wat inbegrepen is |
|---|---|---|
| Vaste airco met installatie | € 1.500 – € 3.000 | Test-Aankoop; met btw en installatie |
| Split-airco met warmtepompfunctie | € 1.500 – € 3.500, volgens de bron zonder meerprijs tegenover een toestel dat enkel koelt | Bobex; met installatie |
| Lucht-luchtwarmtepomp | € 6.000 – € 10.000 | Homedeal (maart 2026); met plaatsing, btw niet vermeld |
| Warmtepompen in het algemeen | gemiddeld € 2.500 – € 25.000; lucht-lucht ligt doorgaans onderaan die vork | Vlaamse overheid; met plaatsing en btw |
Richtprijzen, geen offerte. Welk bedrag voor jou geldt, hangt af van het aantal ruimtes en of het toestel je hoofdverwarming wordt.
Onderhoud en levensduur
Huis+ raadt aan een warmtepomp om de twee jaar te laten controleren door een professional, al is dat niet verplicht. Zelf maak je de binnen- en buitenunit schoon en houd je de filters proper. Werk aan het koelcircuit, zoals bijvullen of een lekcontrole, is in Vlaanderen werk voor een erkende koeltechnicus, die voor een erkend koeltechnisch bedrijf moet werken.
Over de Europese uitfasering van gefluoreerde koelmiddelen stelt Huis+ gerust: die geldt voor nieuwe toestellen die op de markt komen en heeft geen direct effect op je bestaande installatie. Met een gemiddelde levensduur van 15 à 20 jaar gaat een goed gekozen toestel lang mee.
Veelgestelde vragen
Kan ik met een airco mijn hele rijwoning verwarmen?
Huis+ schrijft dat een lucht-luchtwarmtepomp vooral dient om aparte ruimtes te verwarmen, met meestal een binnenunit per ruimte. Ze is enkel goedkoper als je ze voor enkele ruimtes inzet, en vraagt minstens voldoende dakisolatie en isolerende ramen.
Werkt een airco ook als het vriest?
Volgens Huis+ kan een lucht-luchtwarmtepomp verwarmen tot −20 °C, maar moet ze dan harder werken en is ze minder efficiënt.
Hoe vaak moet een airco onderhouden worden?
Huis+ raadt een controle door een professional om de twee jaar aan, maar dat is niet verplicht. Werk aan het koelcircuit laat je over aan een erkende koeltechnicus.
Bronnen
- Stad Gent – Samenvatting Hittestudie Gent (VITO en UGent)
- Stad Gent (Huis+) – Zomerse temperaturen: zo hou je je huis koel
- Stad Gent (Huis+) – Een warmtepomp, iets voor mij?
- Stad Gent (Huis+) – Warmtepomp
- Vlaamse overheid – Omgevingsaspecten bij warmtepompen en airco-installaties (maart 2026)
- Vlaanderen.be – Warmtepomp
- Vlaanderen.be – Types warmtepompen
- Test-Aankoop – Vaste airco kiezen
- Bobex – Prijs airco installeren
- Homedeal – Warmtepomp prijs
- Fluvius – Capaciteitstarief: hoe wordt het aangerekend?
Geraadpleegd op 17 september 2026. Voorwaarden en bedragen kunnen wijzigen; controleer ze opnieuw vlak voor je werken start.
